Industry 4.0

Industry 4.0

Industry 4.0 กับสหพันธ์ฯ

 

            Industry 4.0 เป็นคำที่คิดค้นขึ้นโดยภาคเอกชนของสหพันธ์ฯ และได้รับการกล่าวถึงครั้งแรกในงาน Hannover Messe ในปี 2554 และภายหลังรัฐบาลสหพันธ์ฯ ได้นำไปบรรจุในยุทธศาสตร์การพัฒนาอุตสาหกรรม ‘HighTech Strategy 2020’ เพื่อสนับสนุนให้สหพันธ์ฯ ยังรักษาความเป็นผู้นำด้านอุตสาหกรรมของโลกบนพื้นฐานของนวัตกรรมได้

            Industry 4.0 เป็นแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตและให้บริหาร เช่น

            - การพัฒนาเทคโนโลยีสื่อสารกับเครื่องจักรและระบบ ในลักษณะ industrial automation เพื่อผลิตสินค้าตามความต้องการของผู้บริโภครายบุคคล แต่ยังรักษาประสิทธิภาพการผลิตที่สูงในระดับเดียวกับการผลิตแบบ mass production

            - การเชื่อมโยงการผลิตและการกระจายสายการผลิต (decentralized production) ผ่านระบบดิจิตัล

            - การที่เครื่องจักรหรือหน่วยงานผลิตสามารถสื่อสารกันได้และตอบสนองโดยอัตโนมัติการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อมและตลาด (intelligent networking หรือ independent process management)

            - การพัฒนาระบบปฏิสัมพันธ์ระหว่างโลกดิจิตอลและโลกแห่งความเป็นจริง

            - การพัฒนาสื่อดิจิตอล

 

ทั้งหมดนี้ จึงมีศักยภาพที่จะเปลี่ยนแปลงระบบเศรษฐกิจ สร้างงาน และยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของสหพันธ์ฯ ได้ในระยะยาว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสาขา IT การผลิต individual products ต่าง ๆ เช่น รถยนต์ เครื่องใช้ในชีวิตประจำวัน เทคโนโลยีการพิมพ์ 3D การพัฒนาระบบ smart grid การแพทย์สาขา telemedicine และจะเป็นตัวกระตุ้นให้เกิดการวิจัยและพัฒนาในด้านที่เกี่ยวข้องเช่น IT วิศวกรรมศาสตร์ วัสดุศาสตร์ เทคโนโลยีชีวภาพ

            ทุกภาคส่วนในสหพันธ์ฯ เชื่อว่า Industry 4.0 จะเป็นโอกาสที่สำคัญ เพราะมีจุดแข็งในเรื่องระบบควบคุมการผลิตและเทคโนโลยีด้าน software และสมาคมที่เกี่ยวข้อง อาทิ สมาคมเทคโนโลยีไฟฟ้าและสารนิเทศ (VDE) สมาคมเครื่องจักรกล (VDMA) สมาคมช่างไฟฟ้า (ZVEI) และสมาคมด้าน ICT (Bitkom) ได้บูรณาการความร่วมมือระหว่างสาขาต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง โดยได้รับการสนับสนุนอย่างแข็งขันจากรัฐบาล สถาบันวิจัย (เช่น Fraunhofer-Gesellschaft) และภาคธุรกิจอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง นอกจากนี้ ประเทศในเอเชีย โดยเฉพาะเกาหลีใต้ กำลังให้ความสนใจและมีโครงการวิจัยที่คล้ายคลึงกัน ซึ่งในระยะต่อไป อาจนำไปสู่การสร้างเครือข่ายการผลิตระหว่างประเทศ โดยขึ้นอยู่กับเงื่อนไขและต้นทุนการผลิตในแต่ละประเทศ


สำหรับสหพันธ์ฯ ประเด็นท้าทายที่สำคัญคือ

1.      การสร้างบุคลากรรองรับ โดยเฉพาะสาขา mechanical engineering และเทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์ควบคู่กับการเสริมสร้างทักษะ programming และ software ตลอดจนเรื่องการวางแผน การควบคุมงาน และการมีความคิดสร้างสรรค์

2.      การจัดการข้อมูล ความปลอดภัยของข้อมูล รวมถึงเรื่อง IPR และการโจรกรรมข้อมูล

3.      การพัฒนามาตรฐานระหว่างประเทศ

4.      การปรับตัวของภาคธุรกิจ โดยเฉพาะกลุ่ม Mittlestand ซึ่งเป็น backbone ของเศรษฐกิจสหพันธ์ฯ เป็นกิจการภายในครอบครัวที่ขนาดไม่ใหญ่แต่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง สามารถผลิตและส่งออกสินค้าได้ทั่วโลก ทั้งนี้ ผู้ประกอบการ Mittlestand อาจต้องการเงินเพื่อการลงทุนในการ upgrade กระบวนการผลิตโดยใช้เทคโนโลยีตามแนIndustry 4.0 เพื่อให้สามารถแข่งขันได้ในระยะยาว

5.      การพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานสำหรับรองรับการพัฒนาด้าน Industry 4.0

 

การเตรียมพร้อมของเยอรมนี

1.      ผลักดันนโยบาย industry 4.0 ในเวทีอียู ผ่านนาย Günther Oettinger กรรมาธิการด้าน digital economy / digital society โดยเฉพาะในประเด็นกฎระเบียบ single digital market ความปลอดภัยของข้อมูล และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานการหารือนโยบายส่งเสริมอุตสาหกรรมใหม่ โดยเน้น R&D และนวัตกรรม รวมถึงการบูรณาการองค์ความรู้

2.      การส่งเสริมความร่วมมือระหว่างภาคส่วนต่าง ๆ ภาครัฐ ภาคอุตสาหกรรม ผู้ประกอบการ ภาควิชาการและการวิจัย และสหภาพแรงงาน (โดยเฉพาะสหภาพแรงงานให้มีความเข้าใจว่า Industry 4.0 จะไม่ทำให้เกิดปัญหาว่างงาน)

3.       การส่งเสริมผู้ประกอบการ โดยเฉพาะ start-ups (ลักษณะสำคัญของ Industry 4.0 คือการกระจายผู้ร่วมกระบวนการผลิต ทำให้เป็นให้มีผู้ผลิตรายเล็ก ๆ สามารถมีส่วนร่วมในสายการผลิตได้ง่ายขึ้น เปิดโอกาสให้มี start-ups ได้ง่ายขึ้น)

4.      การพัฒนาความร่วมมือด้านการรักษาความมั่นคงทางข้อมูล ภายในประเทศและระหว่างประเทศ

5.      การก่อตั้งสถาบันและเครือข่ายวิจัยทั่วประเทศ อาทิ

      -    German Research Center for Artificial Intelligence

      -    เครือข่าย Intelligent Technical Systems OstWestfalenLippe (It’s OWL) เมือง Paderborn รัฐ Northrhine-Westphalia

      -    ศูนย์จำลอง Smart Factory ของมหาวิทยาลัย Kaiserslautern รัฐ Rhineland - Palatinate

      -    ตั้งหลักสูตรใหม่ ๆ อาทิ หลักสูตร Applied Automation มหาวิทยาลัยเทคนิคแห่งกรุงเบอร์ลิน หลักสูตร Human/Computer Systems มหาวิทยาลัย Würzburg หลักสูตร Computer-Aided Medical Procedures & Augmented Reality มหาวิทยาลัยเทคนิคนครมิวนิก หลักสูตร Virtual Reality and Augmented Reality มหาวิทยาลัย Koblenz-Landau หลักสูตร Intelligent Media and Virtual Reality มหาวิทยาลัยเทคนิค Chemnitz หลักสูตร Network Computing มหาวิทยาลัย Freiberg


ตัวอย่างภาคเอกชนที่ประสบความสำเร็จ/สามารถแบ่งปันประสบการณ์*

            Siemens สาขาระบบไฟฟ้า เครื่องจักร/หุ่นยนต์ที่ใช้ในการผลิต (Munich / Bavaria)

            Bosch สาขาเครื่องจักรที่ใช้ในการผลิตและเครื่องใช้ไฟฟ้า (Stuttgart / Baden-Württemberg)

            Kuka สาขาเครื่องจักร/หุ่นยนต์ที่ใช้ในการผลิต (Augsburg / Bavaria)

            Osram สาขาเครื่องใช้ไฟฟ้า (Berlin)

            UNITY เป็น consultant (เป็นส่วนหนึ่งของ It’s OWL)

 

*แหล่งที่มาของข้อมูล

http://www.gtai.de/GTAI/Navigation/DE/Trade/Maerkte/Dossiers/Trends/Digitalisierung/Thema-Industrie40/industrie-4-0.html วันที่ 11 ก.พ. 2559

http://www.manager-magazin.de/unternehmen/industrie/roboter-von-kuka-fuer-die-industrie-4-0-a-1020134.html วันที่ 11 ก.พ. 2559

วารสาร BWA Journal ฉบับที่ 2 ปี 2558


สถานเอกอัครราชทูต ณ กรุงเบอร์ลิน
กุมภาพันธ์ 2559